Folders van 200+ winkels

Meer dan 50.000 aanbiedingen

Sla alles op in één account

Logo

In hoeverre klopt de ‘vijfsecondenregel’?

2 juli 2021
vijfsecondenregel

In hoeverre klopt de ‘vijfsecondenregel’?

2 juli 2021

Iedereen kent de vijfsecondenregel wel. Als je voedsel op de grond laat vallen, dan heb je 5 seconden om het op te rapen en gewoon op te eten. De gedachte erachter is dat bacteriën in zo’n korte tijd niet het eten kunnen bespringen. Maar klopt dit nou echt? Het AD zocht het uit.

Waar komt de vijfsecondenregel vandaan?

Eric De Maerteleire, een Vlaamse wetenschapper, heeft geprobeerd om het ‘mysterie’ te ontrafelen. In zijn boek Fabels en feiten over voeding en gezondheid laat hij weten dat wetenschappers het er in ieder geval niet over eens zijn. Ook is onduidelijk waar de ‘regel’ precies vandaan komt.

De Maerteleire vond de eerste vermelding in een roman. In het verhaal is overigens geen sprake van een vijfsecondenregel, maar van een twintigsecondenregel (Wanted: Rowing Coach uit 1995). Een paar jaar later, in de animatiefilm Osmosis Jones uit 2001, volgt een personage de tienseconderegel en eet een met ziektekiemen besmet ei, waardoor het immuunsysteem van zijn lichaam in de war raakt. 

Wetenschappelijke onderzoeken

Toch blijken veel mensen de volkswijsheid te kennen. Uit een onderzoek uit 2003 bleek dat 56% van de mannen den 70% van de vrouwen bekend waren met de vijfsecondenregel. De onderzoeker besmette destijds een tegel met een bacterie en stelde vast dat een aantal voedingsmiddelen inderdaad was besmet.

Iets grondiger was een onderzoek uit 2006, waaruit bleek dat de salmonellabacterie vier weken op hout, tegels en tapijt kon floreren. Het lukte de bacterie om brood en boterhamworst in minder dan vijf seconden te besmetten. Na een minuut was de vervuiling tien keer zo hoog. Tijd speelt dus een belangrijke rol.

Natuurlijk ligt het er ook aan wat voor soort eten je op de grond gooit. Een stukje watermeloen raakt bijvoorbeeld sneller besmet dan een snoepje. Nat eten is sowieso risicovoller. Daarnaast moet je ook rekening houden met de ondergrond zelf.

Maakt het aantal seconden uit?

Maar maakt het aantal seconden nog uit? Het korte antwoord is nee. Een microbioloog van de London University liet in een aantal experimenten achtereenvolgens een stuk pizza, een appel en een geroosterde boterham met boter op een vuile vloer vallen. Het voedsel werd opgeraapt na 1, 5 en 10 seconden. Op alle producten bleken evenveel bacteriën te zitten. Biologiestudenten van de Britse Aston University keken ook naar de ‘contacttijd’. Zelfs in een fractie van een seconde zaten er al bacteriën op.

De vijfsecondenregel: een fabel

Of je ziek wordt, hangt natuurlijk wel af van het soort bacteriën. Bacteriën zitten tenslotte overal op: op het bestek dat je gebruikt om te eten, zelfs op de borden als je ze wat langer laat staan. En kinderen die aarde en zand eten worden niet allemaal meteen ziek? 

De vijfsecondenregel is een fabel, stelt De Maerteleire daarom. ‘Als je gevallen boterham besmet raakt met kiemen als Salmonella, Listeria of Campylobacter, eet je die beter niet op. Maar dat weet je natuurlijk niet op voorhand. De kans dat dit gebeurt, is evenwel vrij klein. Hoe droger een product, zoals een koekje, hoe minder snel bacteriën zullen worden opgenomen; bij vochtig voedsel, zoals een plakje vlees, is dat anders. Als je op zekerheid wilt spelen, eet dan geen voedsel meer op dat op de grond is gevallen.’